Stap-voor-stap handleidingen voor je slimme huis, netwerk en telefoon

Slimme meter (P1) koppelen aan Home Assistant

In Nederland hangt in bijna elk huis een slimme meter. Die meet je stroom- en gasverbruik en heeft een P1-poort: een kleine aansluiting waar je het verbruik live uit kunt lezen. Met Home Assistant zie je dan precies wat je op dit moment verbruikt, en bouw je een energiedashboard met kosten per dag, maand of jaar.

Wat heb je nodig?

  • Een slimme meter met P1-poort. De meeste meters (DSMR 4 of 5) hebben die. Kijk naar de sticker of het menu op de meter voor de versie.
  • Een P1-kabel: een USB-kabel met aan de ene kant een RJ12-stekker die in de P1-poort past.
  • Een computer met Home Assistant in de buurt van de meter (Raspberry Pi, mini-pc, Home Assistant Green of een andere installatie). De kabel is vaak maar 1 of 2 meter lang. Staat je server ver weg? Kies dan een wifi-module (zie hieronder) of een apart Raspberry Pi- of ESP32-bordje bij de meter.

De P1-poort is bedoeld om uit te lezen: je kunt er niets aan beschadigen als je de juiste kabel gebruikt. Open of verbreek nooit de verzegeling van de meter zelf. Staat de poort volgens je meter niet aan, vraag dan aan je netbeheerder hoe dat werkt.

Optie 1: USB P1-kabel

  1. Steek de RJ12-kant in de P1-poort van de meter en de USB-kant in je Home Assistant-computer.
  2. Ga in Home Assistant naar Instellingen → Apparaten en diensten → Integratie toevoegen en zoek DSMR Slimme Meter.
  3. Kies als verbinding Serieel en selecteer de USB-poort van de kabel.
  4. Kies de DSMR-versie. Voor de meeste Nederlandse meters is dat 5; oudere meters gebruiken 4 en nog oudere 2.2. Weet je het niet, probeer dan de versies na elkaar.

Binnen enkele seconden verschijnen sensoren voor je verbruik, teruglevering, spanning, stroom per fase en de gasstand. Draait Home Assistant in Docker, geef de USB-poort dan door aan de container (bijvoorbeeld --device=/dev/ttyUSB0).

Optie 2: wifi-module

Zonder kabel kan het ook met een wifi-module die in de P1-poort steekt. Een bekend voorbeeld is de HomeWizard P1 meter, die Home Assistant zelf ontdekt via de integratie HomeWizard Energy. Je zet in de app van de fabrikant de lokale API aan en voegt het apparaat toe. Je kunt ook zelf een ESP32 bouwen en met ESPHome aan de P1-poort hangen; zie onze ESPHome-handleiding.

Het energiedashboard instellen

  1. Ga naar Instellingen → Dashboards → Energie.
  2. Kies bij Elektriciteitsnet je verbruik. Heb je een dag- en nachttarief, voeg dan allebei de teller-sensoren toe (tarief 1 en tarief 2).
  3. Heb je zonnepanelen? Voeg ook de teruglevering toe, en eventueel een sensor voor je zonnepanelen.
  4. Voeg je gasverbruik toe en stel bij elke bron je tarief in: een vast bedrag per kWh of per m³, of een eigen sensor met het dynamische tarief.

Na een dag zie je grafieken. Gebruik de uitkomst om je verbruik te begrijpen: staat er ’s nachts nog een ruim basisverbruik, dan valt er vaak iets uit te zetten of te vervangen. Wil je weten wat een apparaat per jaar kost? Gebruik onze Stroomkosten-tool.

Als het niet werkt

  • Geen gegevens: probeer een andere DSMR-versie, controleer of de kabel goed in de poort zit en kijk of de USB-poort herkend wordt (dmesg | grep tty op Linux).
  • Gas ontbreekt of komt traag binnen: de gasstand wordt door de meter maar af en toe doorgegeven, vaak eens per paar minuten tot per uur. Dat is normaal.
  • Waarden springen: kijk naar de verbinding van de kabel en gebruik een USB-verlengkabel als hij naast andere apparaten met veel storing zit.

Bronnen en bronvermelding

Dit artikel is in eigen woorden geschreven. Meer lezen: