Back-ups, RAID en ZFS

Een NAS kiezen: kant-en-klaar of zelfbouw

Een NAS (Network Attached Storage) is een kleine server die bestanden bewaart en deelt met alle apparaten in je huis: foto’s, films, documenten en back-ups. Je hebt overal bij, zonder dat je een computer aan hoeft te laten staan. Er zijn twee manieren om eraan te komen.

Optie 1: een kant-en-klare NAS

Merken als Synology en QNAP verkopen een compleet apparaat met schijfhouders, besturingssysteem en apps. Je schuift schijven erin en volgt een installatiewizard.

  • Voordelen: eenvoudig, goede ondersteuning en updates, nette apps voor foto’s en back-ups, zuinig en vaak stil.
  • Nadelen: duurder voor wat je aan hardware krijgt, minder vrijheid, en je zit aan de mogelijkheden van het merk vast.

Optie 2: zelf bouwen

Je gebruikt een eigen computer of mini-pc met schijven erin en installeert NAS-software. Populair en gratis:

  • TrueNAS: gebouwd rond ZFS, met veel bescherming voor je bestanden. Kan ook apps en virtuele machines draaien.
  • OpenMediaVault: eenvoudiger, gebaseerd op Debian. Lichtgewicht en goed voor beginners met een kleine opstelling.
  • Unraid: betaald, maar je kunt schijven van verschillende groottes door elkaar gebruiken en later uitbreiden.
  • Voordelen: goedkoper als je al een computer hebt, volledig aan te passen, en je kunt er ook je Docker-programma’s op draaien.
  • Nadelen: je moet het zelf onderhouden, en het verbruikt vaak meer stroom dan een kant-en-klare NAS.

Waar moet je op letten?

  • Aantal schijfplaatsen. Twee is het minimum voor bescherming (een spiegel); vier geeft ruimte om te groeien. Lees hoe RAID en ZFS werken.
  • Netwerksnelheid. Gigabit (1 Gbit/s) haalt ongeveer 110 MB/s, genoeg voor films en foto’s. 2,5 Gbit/s is prettig bij grote bestanden. Reken het uit met onze downloadtijd-tool.
  • Processor en geheugen. Voor alleen bestanden is weinig nodig. Wil je ook Plex, Jellyfin of Docker draaien, kies dan een sterkere processor en minstens 8 GB geheugen.
  • Stroomverbruik. Een NAS staat de hele dag aan. Een opstelling met twee schijven gebruikt al snel 15 tot 25 watt. Bereken de kosten per jaar met onze stroomkosten-calculator.
  • Geluid. Schijven en ventilators maken lawaai. Zet hem niet naast je bed.
  • Back-up. Een NAS beschermt tegen een kapotte schijf, niet tegen een inbraak, brand of verwijderde bestanden. Zie back-ups met de 3-2-1-regel.

Mijn keuze in het kort

  • Je wilt het gewoon laten werken: een kant-en-klare NAS met twee schijfplaatsen.
  • Je vindt het leuk om te knutselen: een mini-pc of oude pc met OpenMediaVault of TrueNAS.
  • Je hebt al een Raspberry Pi of mini-pc: begin met een USB-schijf en bestanden delen met Samba.